GPT-6 Sol ve Luna: Yarı fiyatına aynı iş mi?

Bu ayın dosyasında ne var, tahmin edin bakalım? İpucu: adında bir güneş, bir de ay geçiyor. OpenAI 22 Eylül 2026'da GPT-6 ailesinin iki küçük kardeşini, Sol ile Luna'yı duyurdu. Bunlar GPT-5.6 Sol ile GPT-5.6 Luna'nın yerine geçiyor ve eylül başında çıkan amiral gemisi GPT-6 Astra'nın bir basamak altında duruyor. Hemen baştan söyleyeyim: bu yazı OpenAI'ın fiyat sayfasına, model belgelerine ve çıkış haberlerine dayanıyor, modelleri bu dergi için kimse çalıştırmadı. Elimde ölçüm yok, olmayan ölçümü de uydurmayacağım.

Lafı fazla uzatmadan işe girişelim.

Kim kimdir?

Ayrım aslında oldukça basit. Sol karmaşık işler için yapılmış, özellikle de kod yazmak için. Luna ise hızlı ve yığın halinde gelen işlere bakıyor: özet çıkarmak, bir metinden veri ayıklamak, kısa sorulara kısa yanıt vermek. Yani biri usta, öteki çırak. Ama bu çırak gün boyu durmadan çalışıyor ve neredeyse para istemiyor.

İkisinin teknik künyesi de aynı:

• Bağlam penceresi (context window): yaklaşık 1,05 milyon token. Bunun 922 bini girdiye, 128 bini çıktıya ayrılmış.
• Girdi ve çıktı: metin ve görüntü giriyor, yalnızca metin çıkıyor.
• Bilgi kesim tarihi: Sol için 20 Nisan 2026, Luna için 18 Mayıs 2026. Küçük kardeş ağabeyinden bir ay daha güncel. Şirin bir ayrıntı.
• Akıl yürütme eforu: ikisi de none ayarını destekliyor, yani "düşünme, doğrudan yanıt ver" diyebiliyorsunuz.

Bir milyon token ne demek, bir düşünün. Bir zamanlar bütün bir disket bir oyunu taşırdı. Şimdi tek bir istekte orta boy bir kod deposunun neredeyse tamamını modele okutabiliyorsunuz. Okutabilmek başka şey, okuttuğunuzun hakkını vermek başka şey tabii (buna aşağıda geleceğim).

API'deki adları gpt-6-sol ve gpt-6-luna. ChatGPT Work ve Codex tarafında Plus, Pro, Business, Enterprise ve Edu kullanıcılarına kademeli olarak açıldılar. Ücretsiz ve Go kullanıcıları da masaüstü uygulamasında Luna'yı deneyebiliyor. TechCrunch'ın aktardığına göre ChatGPT uygulamasıyla web sitesine geçiş çıkış günü boyunca yavaş yavaş yapıldı.

Gelelim asıl meseleye: para

Bu iki modelin varlık sebebi fiyat. Bunu OpenAI da saklamıyor. Rakamlar milyon token başına, Standart katmanda ve 272 bin token'a kadar olan istemler için geçerli:

• gpt-6-sol: girdi 2,00 dolar, önbellekten okunan girdi 0,20 dolar, önbelleğe yazma 2,50 dolar, çıktı 10,00 dolar.
• gpt-6-luna: girdi 0,10 dolar, önbellekten okunan girdi 0,01 dolar, önbelleğe yazma 0,125 dolar, çıktı 0,50 dolar.

Şimdi bir de eskilerle yan yana koyalım. GPT-5.6 Sol girdi için 4, çıktı için 20 dolar istiyordu, yani Sol'un fiyatı tam yarıya inmiş. GPT-5.6 Luna 0,20 ve 1,20 dolardı. Luna'nın girdisi yarıya inmiş, çıktısı ise yarının da altına düşmüş. Astra hâlâ 10 ve 50 dolarda duruyor. Yani Sol'un çıktısı Astra'nınkinden beş kat ucuz. OpenAI bu indirimi GPT-5.6'nın promosyon fiyatlarına göre yüzde 50 diye anlatıyor ve gerekçe olarak daha iyi önbelleklemeyi ve daha verimli çıkarımı (inference) gösteriyor.

Burada bir parantez açmam lazım (açmazsam faturanız açar). Fiyatın bir de dipnotları var:

• 272 bin token'ı aşan istemlerde girdi iki katına, çıktı bir buçuk katına çıkıyor.
• Batch ve Flex katmanları Standart fiyatın yarısı.
• Fast modu iki kat.
• Bölgesel işleme yüzde 10 ekliyor.

Yani o bir milyonluk pencereyi ağzına kadar doldurursanız "yarı fiyat" masalı biraz sönüyor. Pencere büyük, ama büyüklüğün de bir tarifesi var. Bunu belgelere bakmadan keşfetmek oldukça pahalı bir ders olur. Neyse ki OpenAI bunları fiyat sayfasında açıkça yazmış, hakkını verelim.

Peki ne kazandık, ne kaybettik?

İşin ilginç yanı burada başlıyor. OpenAI'ın en büyük iddiası hızla ya da zekâyla ilgili değil, doğrulukla ilgili. Şirketin kendi anlattığına göre, kullanıcıların hatalı diye işaretlediği yanıtlardan derlenmiş iç bir doğruluk testinde Sol, GPT-5.6 Sol'un yaklaşık yarısı kadar hata yapıyor. OpenAI bunu "Astra düzeyinde güvenilirlik, çok daha düşük fiyata" diye pazarlıyor. İkinci el siteler en yüksek eforda yüzde 4,6'ya karşı yüzde 8,5 gibi rakamlar dolaştırıyor, bir başkası xhigh ayarında yüzde 4,5 diyor. Bu kesin rakamları birincil kaynakta doğrulayamadım, o yüzden siz de birer söylenti gibi okuyun. Doğrulanabilen kısım şu: test OpenAI'ın kendi testi, bağımsız biri tekrarlamış değil.

Şirket bunun yanında kodlama görevlerinde hata oranının düştüğünü ve Anthropic'in en üst modellerini (Fable ve Opus) geçtiğini de söylüyor. TechCrunch'ın da belirttiği gibi, OpenAI'ın her çıkışında böyle bir cümle oluyor. Satıcı iddiası diye bir kenara yazıp geçelim.

Asıl dikkat edilmesi gereken yer başka. OpenAI'ın kendi tabloları (yine ikinci el sitelerin aktardığı biçimiyle) Sol'un tepe puanlarda eski Sol'un gerisinde kaldığını gösteriyor. DeepSWE'de yüzde 68,8'e karşı yüzde 72,7, OSWorld 2.0'da yüzde 64,4'e karşı yüzde 66,2. Luna için Artificial Analysis'in bağımsız değerlendirmesi de ikinci el kaynaklardan aktarılıyor, kaynağında kontrol edemedim. Bu değerlendirmeye göre GPT-6 Luna (max) 41 puan almış, bu da GPT-5.6 Luna'nın iki puan altı. Kodlama testlerinde de küçük düşüşler var: SWE-Atlas-QnA'da yüzde 44'e karşı yüzde 49, DeepSWE'de yüzde 64'e karşı yüzde 66.

Yani tablo şu: sürüm numarası bir tam artmış, ama yetenek artmamış, hatta bir iki puan gerilemiş. Kazanç faturada ve doğrulukta. Adında "6" yazan bir modelin "5.6"dan daha az iş bilmesi biraz komik değil mi? Aslında o kadar da değil. Bu modeller daha zeki olsun diye değil, daha az yanılsın ve daha az para yesin diye yapılmış. Sürüm numarasını pazarlama bölümü seçiyor, mühendisler değil. Bunu bilerek okursanız hayal kırıklığına uğramazsınız.

Büyük yayın organlarından henüz ciddi bir inceleme çıkmadı. Ortadaki haberlerin çoğu OpenAI'ın rakamlarını tekrar ediyor, o kadar. Modeller çıkalı daha bir ay oldu, bağımsız ölçümlerin oturması için biraz beklemek gerekecek.

Kime göre, ne için?

Belgelerden ve fiyattan çıkardığım hüküm şu:

Luna, yığın halinde metin işleyenler için gerçekten de oldukça cazip. Milyon token'ı 10 sente okuyan, önbellekten okunan girdiyi 1 sente veren bir model bu. Günde binlerce destek talebini sınıflandıran ya da yüzlerce belgeden alan ayıklayan bir iş için hesap kitap tamamen değişiyor. Bu işlerde iki puanlık zekâ kaybını kimse fark etmez. Fark edilen şey ay sonundaki fatura olur.

Sol ise bir orta yol, ama dengesi iyi kurulmuş bir orta yol. En zor kodlama görevlerinde eski Sol'dan biraz geride kalıyor, en doğrusu da Astra'yı da hâlâ ayrı bir yerde tutmak. Ama "yanlış bilgi verme" asıl derdinizse, OpenAI'ın iddiası tutarsa yarı fiyatına daha az yanılan bir model alıyorsunuz. Belgelerin kısasını çıkaran, müşteriye bilgi veren, uydurması pahalıya patlayan işler için bu terazi Sol'dan yana eğiliyor.

Tavizsiz olduğum tek bir nokta var: Üretimde çalışan bir işi yeni modele geçirmeden önce kendi örnekleriniz üzerinde MUTLAKA bir karşılaştırma yapın! Tepe puanlar düşmüşken "yeni sürüm, demek ki daha iyi" deyip geçmek tam olarak bir sabah her şeyin göçtüğünü görmenin tarifi. Eski modelin yanıtlarını bir yerde saklayın, yenisiyle yan yana koyun. Sonra karar verin.

Birkaç küçük tuhaflık

Bitirmeden önce birkaç şeyi dürüstçe not edeyim.

Birincisi, OpenAI'ın kendi duyuru sayfası bizim erişimimize kapalıydı. Metnini doğrudan okuyamadım, bilgileri geliştirici topluluğundaki duyurudan, fiyat sayfasından, model sayfalarından ve TechCrunch'tan topladım. İkincisi, bir arama sonucu OpenAI'ın araştırma dizininde 10 Eylül tarihinin geçtiğini söylüyor. Neden böyle olduğunu bilmiyorum. Öteki bütün kaynaklar 22 Eylül diyor, ben de o tarihi esas aldım.

Üçüncüsü ise oldukça eğlenceli: Bu satırları yazarken OpenAI'ın geliştirici belgelerinde GPT-6.1 Sol adlı daha yeni bir model listelenmiş bile. Fiyatı yine 2 ve 10 dolar, önbellekten okunan girdi ise 0,10 dolar, yani bunun bile yarısı. Ne zaman çıktığını doğrulayamadım. Bir ay dolmadan halefi gelen bir model... Eskiden bir program sürümü yıllarca elden ele dolaşırdı. Şimdi bir dergi yazısının ömrü modelinkinden uzun olabiliyor.

Bir de zamanlama var. TechCrunch'a göre Sol ile Luna, Anthropic'in Claude Opus 5.5'i yayımlamasından yaklaşık 90 dakika sonra duyuruldu. Bunu yalnızca bir olgu olarak not ediyorum. Kimin kimi kovaladığı tartışmasını da tribünlere bırakıyorum (onların zaten yeterince işi var).

Bu modellerden birini kendi işinizde kullandıysanız ne gördüğünüzü bize yazın. Mektup, e-posta, yorum, artık hangisi elinize yakışırsa. Bağımsız ölçümler oturduğunda ve 6.1'in hikâyesi netleştiğinde bu dosyayı yeniden açacağım, söz.

Haydi, gelecek sayıda görüşmek üzere, esen kalın!..